Alsancak Hava Gazı Fabrikası

Özet

Yapımına 1862 yılında başlanıldığını kaynaklardan öğrendiğimiz havagazı fabrikasının dönemsel gelişimi hakkında elimizde yeterli kaynak yoktur. Fabrikanın günümüze ulaşan birimlerinin dışında arazi içerisinde işçi lojmanlarının, barometre ve ocakların olduğunu fotoğraf ve sözlü olarak bize aktarılan bilgilerden tespit etmekteyiz. Ancak elimizdeki görsel kaynaklar yeterli olmadığından restitüsyon projesinde sadece mevcut yapılar incelenmiştir.

Bilgi

Yaptığımız araştırmalarda özellikle İzmir kent kütüphanesi arşivinde olan İzmir fotoğraf albümlerinden, karpostallardan yararlanılmıştır. Yazılı olan kaynaklarda havagazı fabrikası ile ilgili çok az bilgi bulunabilmiştir. br>
Günümüzde ondüline çatı örtülü olan yapıların eski çatı örtüsünün malzemesi ile ilgili olarak Kent Arşivindeki eski fotoğraflardan yararlanılmıştır. Bu belgelerden İzmir’deki hanların, fabrika binalarının 1900 başlarında genelde marsilya tipi kiremit ile kaplandığı, alaturka kiremitin de kullanıldığı tespit edilmiştir. Havagazı fabrikası ile ilgili olarak elimizde 1935 sonrasına ait olduğu bilinen eski fotoğraflarda 3’ nolu yapı örtüsü marsilya tipi kiremit, 1 ve 2’ nolu yapılar ise metal örtü olarak görülmektedir. Ancak fotoğraf tarihleri net bilinmese de 1940’ lı yıllara ait olduğu düşünülen belgeyi dikkate alırsak, yapı örtülerinin bu tarihe kadar değitirilmiş olması mümkündür. Bu nedenle İzmir fotoğrafları dikkate alınmış ve restitüsyon projesinde çatı örtüsü olarak tüm binalarda marsilya tipi kiremit kullanılmıştır. br>
1940’ lı yıllara ait olduğu düşünülen fotoğraflarda yapıların kapı malzemeleri tespit edilememektedir. Araştırılan kaynaklarda ve İzmir fotoğraflarında kapı detayları bulunamamıştır. Bu nedenle depoların ve hanların yoğun olduğu kemeraltı bölgesi incelenmiştir. Ancak günümüze ulaşan özgün kapı örneği tespit edilememiştir.

Proje Galeri